Roma Rakamlarının Yazılışı

 Roma Rakamlarının Yazılışı

  Okunma: 235116 - Yorum: 5
  1. #1
    sponsorlu bağlantılar
    Romalılar, Eski Mısırlıların yıllarca önce yaptıkları gibi, önceleri bazı sembolleri tekrarlayarak sayıları tasarladılar.

    Bunların nümerik değerleri şöyledir; I=1, V=5, X=10, L=50, C=100, D=500, M=1000
    Bugün de zaman zaman kullanılan bu harfler, yan yana getirilerek daha büyük sayılar oluşturulabilir. Mesala “25″,”XXV” şeklinde yazılır.

    • Bu sayılar yazılırken uyulması gereken bazı kurallar vardır:
    • Bir harf, en fazla üç defa yan yana yazılabilir.
    • Bir harfin sağına, kendisinden daha küçük değerli bir harf gelirse, toplanarak okunur. XI=11 , DCX=610 , LXXVII= 77 gibi.
    • Sol tarafa yazıldığında ise çıkarılır. XC=90, IL=49, CD=400 gibi. Sadece bir harf yazılabilir.
    • Hem sağa, hem de sola daha küçük değerli harfler yazılarak farklı rakamlar yazılabilir. CMLI=951, XLVII=47, CDLV=455 gibi.
    • Roma rakamı ile yazılabilecek en büyük ve en uzun sayı “3888″ dir.(MMMDCCCLXXXVIII)
    • Çok sık olmamakla beraber daha büyük sayılara ihtiyaç hissettiklerinde harflerin değerini “1000″ kat arttırmak için üzerlerine çizgi çizmişlerdir.

    Üzerinde çizgi olan harf değerleri de şöyledir; V=5000, X=10000, L=50000, C=100000, D=500000, M=1000000

    Dört işlem yapma zorluğu sebebi ile günümüzde fazla kullanılmamaktadır. Bazı usuller geliştirilse de çok büyük sayılara sıra gelince yetersiz kalmaktadır. Ancak yine de bazı kitap sayfalarını numaralandırma, madde işaretleri, saatler gibi kullanım alanları vardır.


    sponsorlu bağlantılar
  2. #2
    I - 1

    Ii - 2

    Iii - 3

    Iv - 4

    V - 5

    Vi - 6

    Vii - 7

    Viii - 8

    Ix - 9

    X - 10

    Xi - 11

    Xii - 12

    Xiii - 13

    Xiv - 14

    Xv - 15

    Xvi - 16

    Xvii - 17

    Xviii - 18

    Xix - 19

    Xx - 20

    Xxx - 30

    Xl - 40

    L - 50

    Lx - 60

    Lxx - 70

    Lxxx - 80

    Xc - 90

    C - 100

    Cc - 200

    Ccc - 300

    Cd - 400

    D - 500

    Dc - 600

    Dcc - 700

    Dccc - 800

    Cm - 900

    M - 1000

  3. #3
    Romen Rakamları 1 den 100'e Kadar - Roma Rakamları 1 den 100'e Kadar

    Resim formatındadır bilgisayarınıza kaydedip istediğiniz boyutta çıktı alabilirsiniz.


    17 - Roma Rakamlarının Yazılışı

  4. #4
    Romalılar, Eski Mısırlıların yıllarca önce yaptıkları gibi, önceleri bazı sembolleri tekrarlayarak sayıları tasarladılar. Başlangıçta değişik bazı sembol ve harfleri, rakam olarak kullanmışlardır. Bu rakamları, ilk olarak Romalılar kullandıkları için, aritmetikte Roma Rakamları ya da Romen Rakamları olarak adlandırılırlar.

    Kaynaklar, Roma rakamlarının bir elin parmaklarından esinlenerek ortaya konduğunu belirtir. Romalılar, bugün kullandığımız 1, 2, 3, 4 rakamları yerine I, II, III, IV sembollerini ve 5'i belirtmek için de, V şeklinde bir el işaretini sembol olarak kullandılar. 10'u belirtmek için de V sembolünü, değişik biçimde iki kez kullanarak X sembolünü elde ettiler. (Çaprazlanmış iki düşey çizgi.) Diğer rakamları da alfabelerindeki harflerden aldılar.

    Sıfır (0) olmayışı ve dört işlemin yapılamaması
    Roma rakamlarında sıfırı (0) belirten bir sembol yoktur. Dolayısıyla sıfır olmadığı için Roma Rakamları dört işlem yapmak imkansızdır. Sıfırın MÖ 250 yıllarında Orta Amerika'da yaşayan Maya kabilesinde kullanıldığına dair kanıtlar vardır. MS 800 civarında ise Hintliler sıfıra benzer bir sembol kullanmışlardır. Hindistan'dan yayılan sıfır, 1400 yıllarında Avrupa'da da benimsenmiş ve kullanılmıştır. Sıfır sözcüğü büyük olasılıkla Arapça sifr sözcüğünden türemiştir. SIFIR ise Hintçe'de boş anlamına gelen sunya sözcüğünün tercümesidir. Romalılar sayıları belirtmek için, 7 ayrı harfi rakam olarak kullanmışlardır. Aşağıdaki tabloda, Roma rakamları gösterilmiştir.Roma rakamları ile I, V,U X L C D M Latin Rakamları ile 1 5 10 50 100 500 1000
    Örnek: MCMLXXXIV = 1000 + 900 + 50 + 30 + 4 = 1984 Roma sayma düzeni, sadece toplama ve çıkarma işlemine dayanmaktadır. Sıfır ve basamak sistemi (kavramı) yoktur. Bu nedenle, toplama ve çıkarma dışındaki aritmetik işlemleri yapmaya elverişli değildir.
    CLXXIV - XXVIII = CXLVI 174 - 28 = 146

    Çıkarma yöntemiyle yazım
    4, 9, 40, 90, 400 ve 900 sayılarının modern zamanlarda daha sık kullanılan, küçük değerli sembollerin büyük değerli sembollerin soluna yazıldığında değerlerinin çıkarılmasına dayanan, farklı yazılış şekilleri vardır:
    Roma rakamları ile IV IX XL XC CD CM Hint-Arap rakamları ile 4 9 40 90 400 900 Yukarıdaki örnekteki gibi Roma rakamları ile 1984 sayısı, MCMLXXXIV olarak yazılır. Roma rakamları en fazla 3 kez yanyana yazılabilir. Bu şekilde 30 sayısı, XXX olarak yazılır. Ayrıca dikkat ederseniz ki sayıları kullanırken de çıkarma işlemi kullanılmıştır.Örnek: D - C = CD 500 - 100 = 400

  5. #5
    Roma (veya Romen) rakamları, günümüzde dünyanın birçok yerinde kullanılan rakam dizgesi.

    61 - Roma Rakamlarının Yazılışı

    Kullanım Biçimi
    Eksiltme yöntemi

    Roma rakamları yazılırken aynı harf üç kezden daha fazla tekrar edilmez. Bunun sonucunda da 4, 9, 40, 90, 400 ve 900 sayılarının modern zamanlarda daha sık kullanılan, küçük değerli sembollerin büyük değerli sembollerin soluna yazıldığında değerlerinin çıkarılmasına dayanan, farklı yazılış şekilleri vardır:

    62 - Roma Rakamlarının Yazılışı

    Yine bu kuralla Roma rakamları ile yazılabilecek karakter sayısı açısından en uzun sayının 3888 (MMMDCCCLXXXVIII) olduğu görülür. Ancak Roma rakamlarında M'den büyük bir rakam olmadığından l000'den sonraki sayılarda bu kural bozulabilmektedir. Örneğin 4000, MMMM şeklinde yazılır. Soldaki rakamı sağdakinden çıkarıp yeni bir sayı elde etme yöntemi, sayıların okunuşunda ve dört işlemin uygulamalarında çeşitli karışıklıklara yol açmaktadır. Örneğin 1999'u gösteren MCMXCIX sayısının okunabilmesi için M CM XC IX biçiminde ayrılması gerekir. Burada M 1000'i, CM 900'ü (1000-100), XC 90'ı (100-10), IX ise 9'u (10-1) gösterir.

    Çıkarmadaki hatalar

    Roma rakamlarıyla çıkarma işlemi yapılırken, büyük sayıdaki sembollerden küçük sayıdakiler çıkarılır. Ancak 4 ve 9 sayılarını kullanırken yapılan işlemlerde, eksiltme yönteminden kaynaklanan bazı hatalar oluşmaktadır. Örneğin, 49'dan (XLIX) 24 (XXIV) çıkarılığında geriye L-V 'den 45 kalmaktadır. Bu sorun eldeli çıkarma işleminde de göze çarpmaktadır. Örneğin 13'ten (XIII) 9'u (IX) çıkarırken geriye 2 (II) kalır.

    Sıfır ve basamak kavramı

    Romen rakamlarında sıfır sayısı ve basamak kavramı yoktur. Rakam, ifade ettiği sembol kadardır; yani X rakamı, hangi basamakta olursa olsun 10 'dur. Halbuki günümüzde kullandığımız Batı Arap rakamlarında 1 tek başınayken 1 'dir, ancak bir soldaki haneye geçtiğinde 10 değerini, iki soldaki haneye geçtiğinde de 100 değerini alır.

    Büyük sayıların gösterimi

    Roma rakamlarında, bir sayının bin katını göstermek için sembolün üzerine bir yatay çizgi, milyon katını göstermek için de ilgili sembolün üzerine iki yatay çizgi ile ifade edilir.
    _
    V = 5.000
    _
    X = 10.000
    _
    L = 50.000
    _
    C = 100.000
    _
    D = 500.000
    _
    M ; = 1.000.000

    Kullanım Alanları

    Tüm bu nedenlerle günümüzün karmaşık işlemlerinde Roma rakamlarının kullanılması ideal değildir ve dört işlem yapma zorluğundan dolayı günümüzde fazla kullanılmamaktadırlar. Sıfır sayısının modern aritmetik sisteme katılmasıyla yeterlilikleri azalmıştır. Bazı usuller geliştirilse de, çok büyük sayılar sözkonusu olduğunda gelince, yetersiz kalmaktadırlar. Ancak yine de kitap sayfalarını numaralandırma, madde işaretleri, saatler gibi dekoratif amaçlı bazı kullanım alanları vardır. Roma rakamlarının kullanışsızlığına örnek olarak şu anekdot verilebilir: Şöyle ki, Roma Forum Meydanı’ndaki süslü hitabet kürsüsünün “Columna Restrata” sütünunda 2.200.000 sayısını belirtmek için yirmi iki adet “yüz bin” i gösteren sembol (C) koyulmuştur.

    Roma rakamları, Türkçe yazım kuralları gereğince de aşağıda bazıları yazılmış olan birçok yerde kullanılırlar:

    Kitapların başlangıçlarındaki sunuş ve önsöz gibi bölümlerde.
    Aynı adlı padişah ve kralların ayrılmasında: II. Ahmet, XVI. Louis gibi.
    Yüzyıl adlarında: XIX. yüzyıl gibi.
    Tarihi olaylarda: II. Viyana Kuşatması, I. Dünya Savaşı gibi.

    Resim Galerisi Resim Galerisi Name:	rk.JPG 
Views:	161 
Size:	24,2 KB (Kilobyte) 
ID:	25719   Name:	15.JPG 
Views:	120 
Size:	8,2 KB (Kilobyte) 
ID:	25720  
    Konu *Ecrin* tarafından (09-12-2011 Saat 17:28 ) değiştirilmiştir.
  6. #6
    arkadaşar bir gün kç saatair bunu bilmeyen vrmı