Küçük Ünlü Uyumuna Uymayan Kelimeler

 Küçük Ünlü Uyumuna Uymayan Kelimeler

  Okunma: 19592 - Yorum: 6
  1. #1
    sponsorlu bağlantılar
    Küçük ünlü uyumuna aykırı kelimelere (türkçe ve yabancı) getirilen Ekler, kelimenin son ünlüsüne uyar:

    Kavunu, yağmurluk, müminlik, müzikçi...

    Sonuç
    Bu uyumlar türkçenin ayırt edici özellikleridir. Yani bu kurallara uymayan kelimeler çoğunlukla türkçe değildir. Ama bu kurallar uyan kelimelerin tümü türkçedir de diyemeyiz. O hâlde bu kurallar sadece türkçe kelimelerde aranmalıdır.
    Ayrıca bu kurallar en az iki heceli kelimelerde aranmalıdır. Tek heceli kelimelerle bitişik kelimelerde aranmaz. Bitişik kelimeyi oluşturan kelimeler ayrı ayrı incelenebilir; birbirleriyle uyumlu olup olmadıklarına bakılmaz.

    anaerkil, ataerkil, babayiğit, pisboğaz, büyükbaş, küçükbaş (hayvan), camgöz, cingöz, paragöz, hoşbeş, yüzgöz (olmak), düztaban, Karagöz, karagöz (balığı), önayak (olmak), kafakol, tepegöz, tıknefes, günaydın, hanımeli, aslanpençesi, keçiboynuzu, yeşilbaş (ördek), dilberdudağı, tavukgöğsü, baştankara (kuş), düşeyazdım, gidedurun, çıkageldi, alabilirsin, alabildiğine (kalıplaşmış), bakıver, düşmeyegör, ölmeyegör, çöpçatan, günebakan, ordubozan, oyunbozan, yelkovan, yolkesen, akımtoplar, amperölçer, barışsever, basınçölçer, bilgisayar, sanatsever, yurtsever, vatansever karıncaezmez, kuşkonmaz, külyutmaz, varyemez
    Yabancı kelimeler bu kurallara uyabilir de uymayabilir de...

    kalem, müzik, merasim; serbest, delil, fakat...
    Kelimelerin bu kurallara uyup uymadıklarına bakılırken kelimeler tek başlarına değerlendirilir. Ancak “de” bağlacı ve soru eki kendinden önceki kelimeye uyarlar:

    “mi” soru eki: geleyim mi, okudun mu
    “de” bağlacı: sen de, o da, aldı da, özledim de...

    Ek-fiilin çekimi olan “ise” kelimesiyle “ile” edatı (hem edat hem bağlaç), bitişik yazıldıkları zaman ünlü uyumlarına girerler:

    alır ise→alırsa, konu ile→konuyla...
    türkçe kelimeler bu kuralların her ikisine birden uyarlar (değişikliğe uğramış olanlar hariç). Ama türkçe olsun olmasın, bir kelime bu kuralların her ikisine de uymak zorunda değildir; birine uyup diğerine aykırı düşebilir. Bu yüzden bu ünlü uyum kuralları ayrı ayrı ele alınmalıdır.

    kavun, mönü: BÜU var, KÜU yok
    mezar, nazik: BÜU yok, KÜU var


    sponsorlu bağlantılar
  2. #2
    Küçük ünlü uyumunu inceleyen bir program var. Kelimeyi yazıyorsunuz, uyup uymadığını, uymuyorsa niye uymadığını açıklıyor. http://www.okulum.vze.com adresinden indirebilirsiniz.
  3. #3
    sultan uyarmı
  4. #4
    sultan kucuk unlu uyumuna uyar ben 6.sinifim yeni ogrendik cok zor
  5. #5
    Misafir Nickli Üyeden Alıntı
    sultan uyarmı
    sultan kelimesi küuy uymaz

  6. #6
    sultan kelimesi uyar. kelimenin ilk sesli harfinde "u-ü-o-ö" harflerinden biri varsa "a,e,u,ü" harfleriyle devam eder. belirttiğim kurala baktığımızda kelimenin ilk hecesi "u" olduğuna göre ikinci hecenin "a" olması kuralı bozmaz.
  7. #7
    evet sulltan kelimesi k.ü.u.na uyuyor 5. sınıfım çok zor

Konu Etiketleri

küçük ünlü uyumuna uymayan kelimeler

küçük ünlü uyumuna uymayan örnekler

25 tane büyük ünlü uyumuna uyan kelimelerkucuk unlu uyumuna uyan ve uymayanlar25 tane kucuk unlu uyumuna uymayan kelime